« swisspor LAMBDA WHITE® - styropian dwuwarstwowy »
« swisspor BIKUTOP System - ciepły, płaski dach »
Wraz z zaostrzaniem wymagań dotyczących energooszczędności budynków coraz częściej pojawia się jednak pytanie, czy klasyczne izolacje zawsze są optymalnym wyborem. Odpowiedzią na część tych wyzwań są płyty PIR, które w ostatnich latach coraz śmielej wchodzą do projektów dachów.
Dzięki bardzo niskiej wartości współczynnika przewodzenia ciepła λ pozwalają one osiągnąć wymagane parametry cieplne przy znacznie mniejszej grubości warstwy izolacyjnej.
Zmiany zachodzące w projektowaniu przegród budowlanych nie wynikają z mody na nowe materiały, lecz z coraz bardziej restrykcyjnych wymagań technicznych. Obowiązujące warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wymuszają osiąganie niskich wartości współczynnika przenikania ciepła U, co w praktyce przekłada się na konieczność stosowania coraz grubszych warstw izolacji termicznej.
W wielu przypadkach klasyczne rozwiązania oparte na styropianie EPS przestają być możliwe do zastosowania ze względu na ograniczenia konstrukcyjne i funkcjonalne budynków. Problem ten jest szczególnie widoczny w dachach płaskich, zwłaszcza w strefach attykowych, a także na tarasach i balkonach, gdzie ograniczona wysokość konstrukcyjna w rejonie progów drzwiowych nie pozwala na zastosowanie wystarczająco grubych warstw izolacji.
W takich miejscach najlepiej sprawdzają się płyty PIR, charakteryzujące się bardzo niskim współczynnikiem przewodzenia ciepła.
Nie bez znaczenia pozostaje również rozwój systemowych rozwiązań dachowych, w których płyty PIR stanowią element kompletnego układu wraz z łącznikami oraz warstwami uszczelniającymi. Dla projektanta oznacza to możliwość stosowania szerszego wachlarza rozwiązań projektowych oraz lepszą kontrolę nad parametrami technicznymi przegrody.
Rosnące zainteresowanie płytami PIR nie oznacza jednak, że materiał ten może zastąpić tradycyjne izolacje we wszystkich zastosowaniach. Ich obecność w projektach – a czasami nawet niespodziewanie na budowach – jest odpowiedzią na konkretne ograniczenia techniczne, a nie uniwersalnym rozwiązaniem dla każdej inwestycji.
PIR (poliizocyjanuran) jest materiałem termoizolacyjnym powstałym na bazie pianek poliuretanowych, jednak o zmodyfikowanej strukturze chemicznej w porównaniu do klasycznego PUR. Zwiększony udział wiązań izocyjanuranowych przekłada się na lepszą odporność termiczną oraz korzystniejsze zachowanie materiału w wysokich temperaturach.
Podstawową cechą wyróżniającą płyty PIR jest bardzo niski współczynnik przewodzenia ciepła λ, który dla płyt swissporPIR Alu wynosi 0,022 W/(m·K). Jest to wartość znacząco niższa niż w przypadku tradycyjnych płyt styropianowych EPS. Właśnie ten parametr najczęściej decyduje o zastosowaniu PIR w miejscach o ograniczonej wysokości konstrukcyjnej.
Płyty swissporPIR Alu produkowane są w formie elementów sztywnych, z fabryczną gazoszczelną okładziną aluminiową, która chroni rdzeń oraz wpływa na właściwości całej przegrody.
Istotną cechą płyt PIR jest zamkniętokomórkowa struktura rdzenia, która ogranicza dyfuzję wilgoci. Materiał ten charakteryzuje się również stosunkowo wysoką wytrzymałością na ściskanie – swissporPIR Alu CS(10/Y) ≥ 150 kPa – co pozwala na jego stosowanie zarówno na dachach płaskich, jak i stromych w układzie nakrokwiowym.
W praktyce wykonawczej należy jednak zwrócić uwagę na zachowanie płyt PIR, zwłaszcza wielkoformatowych, pod wpływem zmian temperatury. Materiał ten reaguje na różnice termiczne pomiędzy dniem i nocą, co może prowadzić do okresowych odkształceń płyt, szczególnie przy pozostawieniu ich niezabezpieczonych na budowie. Zjawisko to bywa obserwowane w postaci lekkiego wybrzuszenia po nocnym schłodzeniu i ponownym nagrzaniu w ciągu dnia. Z tego względu płyty PIR wymagają odpowiedniego składowania oraz możliwie szybkiego montażu po rozpakowaniu.
Najistotniejszą cechą płyt swissporPIR Alu jest niski współczynnik przewodzenia ciepła λ, wynoszący 0,022 W/(m·K). Pozwala to znacząco obniżyć grubość warstw izolacyjnych przy jednoczesnym zachowaniu wymaganych parametrów cieplnych danej przegrody.
Zastosowanie aluminiowej okładziny po obu stronach płyty wpływa nie tylko na ochronę rdzenia PIR, ale również na funkcję całej przegrody. Płyty charakteryzują się wysoką szczelnością, a w niektórych aplikacjach mogą pełnić funkcję paroizolacji, pod warunkiem szczelnego sklejenia zakładów aluminiową taśmą samoprzylepną od strony naporu pary wodnej.
swissporPIR Alu zapewnia stabilne podparcie dla kolejnych warstw przegrody, co jest szczególnie istotne w systemach dachów płaskich oraz skośnych w układzie nakrokwiowym. Wytrzymałość na ściskanie na poziomie CS(10/Y) ≥ 150 kPa umożliwia bezpieczne przenoszenie obciążeń użytkowych.
Istotnym aspektem płyt swissporPIR Alu jest ich zachowanie w warunkach pożaru. Rdzeń PIR, w porównaniu do klasycznych materiałów termoizolacyjnych na bazie polistyrenu, wykazuje korzystniejsze właściwości w zakresie reakcji na ogień. Materiał ten charakteryzuje się niską emisją dymu oraz brakiem powstawania skroplin pod wpływem działania płomieni, co przekłada się na zwiększone bezpieczeństwo użytkowników i ułatwienie ewakuacji. Należy jednak podkreślić, że płyty swissporPIR Alu – jak większość materiałów izolacyjnych – nie są materiałem niepalnym.
Z punktu widzenia wykonawczego istotną zaletą jest dostępność płyt swissporPIR Alu w różnych wymiarach oraz z różnymi rodzajami wykończenia krawędzi: prostymi, frezowanymi na zakładkę lub na pióro i wpust. Ułatwia to dopasowanie materiału do konkretnego systemu dachowego i ogranicza ryzyko powstawania mostków cieplnych.
Płyty swissporPIR Alu najlepiej sprawdzają się w miejscach, w których kluczowe znaczenie ma wysoka izolacyjność cieplna przy ograniczonej grubości warstw, a także w budownictwie energooszczędnym i pasywnym.
Z całą pewnością nie jest to materiał uniwersalny, lecz dedykowany do konkretnych rozwiązań.
Dachy płaskie należą do najczęściej wskazywanych obszarów zastosowania płyt swissporPIR Alu. Wysoka izolacyjność przy niewielkiej grubości pozwala na ograniczenie wysokości attyk. Płyty te są również często stosowane jako warstwa bazowa pod płyty spadkowe z EPS w miejscach, gdzie – ze względu na zapisy planów zagospodarowania przestrzennego – nie ma możliwości podniesienia wysokości attyk.
Dachy skośne, w szczególności w aplikacji nakrokwiowej, z izolacją układaną bezpośrednio na krokwiach lub na pełnym deskowaniu.
Dachy zielone w układzie tradycyjnym przy zazielenieniu ekstensywnym.
Tarasy i balkony w układzie tradycyjnym o ograniczonej wysokości konstrukcyjnej – w miejscach, gdzie każdy centymetr ma znaczenie.
Porównując płyty PIR ze styropianem EPS, należy podkreślić, że są to materiały termoizolacyjne o odmiennych właściwościach i przeznaczeniu. PIR oferuje znacznie niższy współczynnik λ, co pozwala osiągać wymagane parametry izolacyjne przy mniejszej grubości warstwy. W tego typu zastosowaniach styropian EPS okazuje się niewystarczający ze względu na konieczność stosowania znacznie większych grubości izolacji.
Różnice widoczne są również w praktyce wykonawczej. Styropian EPS jest materiałem bardziej elastycznym i tolerancyjnym wobec nierówności podłoża. PIR jest znacznie sztywniejszy i wymaga równego podłoża oraz precyzyjnego montażu.
W kontekście wilgoci EPS jest bardziej podatny na jej wchłanianie, co może obniżać jego właściwości termoizolacyjne. PIR natomiast wykazuje większą odporność na zawilgocenie rdzenia, niemniej jednak wymaga szczelnego wykonania połączeń i zabezpieczenia bocznych krawędzi.
Z punktu widzenia ekonomii EPS pozostaje materiałem tańszym i bardziej uniwersalnym. PIR jest natomiast rozwiązaniem droższym, ale oferującym konkretne korzyści tam, gdzie kluczowe znaczenie ma ograniczona grubość izolacji.
Montaż płyt swissporPIR Alu na dachu wymaga dużej precyzji. Wynika to zarówno z wysokiej sztywności płyt, jak i z obecności aluminiowej okładziny.
Podstawowym warunkiem prawidłowego montażu jest odpowiednie przygotowanie podłoża. Powierzchnia, na której układane są płyty, musi być równa, sucha i stabilna.
Na przygotowanym podłożu, w zależności od przeznaczenia obiektu oraz sposobu jego użytkowania, wykonuje się właściwą paroizolację. Ciągłość tej warstwy ma szczególne znaczenie w połączeniach z attykami, kominami oraz innymi elementami przechodzącymi przez dach.
Płyty swissporPIR Alu układa się w jednej lub dwóch warstwach, zawsze z przesunięciem styków względem siebie. W przypadku układania izolacji w jednej warstwie zaleca się stosowanie płyt frezowanych lub na pióro i wpust. Taki układ ogranicza ryzyko powstawania mostków cieplnych i poprawia szczelność warstwy izolacyjnej.
Płyty muszą do siebie ściśle przylegać, a niewielkie nieszczelności uzupełnia się niskoprężną pianką poliuretanową.
W przypadku konieczności pozostawienia płyt na dachu w stanie odkrytym wskazane jest ich dociążenie lub osłonięcie, np. jasną plandeką, co pozwala ograniczyć wpływ nagrzewania. Zaleca się również przechowywanie płyt na równych paletach lub równomiernie rozłożonych podkładach, które zapewniają stabilne podparcie na całej powierzchni i zapobiegają powstawaniu wstępnych wygięć.
Na dachach z blachy trapezowej płyty swissporPIR Alu układa się dłuższym bokiem prostopadle do fali blachy, rozpoczynając od okapu. Szczególną uwagę należy zwrócić na strefy brzegowe dachu oraz detale konstrukcyjne. Płyty frezowane nie powinny być układane bezpośrednio przy krawędziach – w tych miejscach wymagane jest ich odpowiednie docięcie.
Przy wpustach zaleca się stosowanie cieńszych płyt zamiast ścinania materiału z grubości, co pozwala zachować jednorodność izolacji.
W przypadku aplikacji płyt swissporPIR Alu na dachach zielonych, niezależnie od układu jedno- lub dwuwarstwowego, styki płyt zakleja się taśmą aluminiową.
Płyty termoizolacyjne swissporPIR Alu mocuje się do podłoża metodą mechaniczną lub klejową z dodatkowym mocowaniem mechanicznym. W przypadku mocowania mechanicznego kluczowe znaczenie ma liczba oraz rozmieszczenie łączników, które powinny być dobrane przez projektanta zgodnie z obciążeniami wiatru oraz strefą dachu.
Bardzo ważne jest, aby oprócz odpowiedniej liczby łączników zwrócić uwagę na ich prawidłowe rozmieszczenie na płycie. W miejscu przykręcenia łącznika działają punktowe naprężenia ściskające i rozciągające. Jeżeli łącznik zostanie osadzony zbyt blisko krawędzi płyty, materiał może ulec uszkodzeniu, ukruszeniu, pęknięciu lub osłabieniu, co zmniejsza nośność mocowania.
Łącznik mechaniczny pełni nie tylko funkcję mocującą, ale również dociska płytę do warstwy znajdującej się poniżej. Przy zbyt małym odsunięciu od krawędzi docisk działa w osłabioną strefę, przez co krawędź płyty może się podnosić lub odkształcać.
Odsunięcie łączników od krawędzi w zakresie 150–240 mm zapewnia, że siły wynikające z ssania wiatru i innych obciążeń eksploatacyjnych są przenoszone przez pełny przekrój płyty, a nie tylko przez strefę przy brzegu.
Przed rozpoczęciem układania płyt swissporPIR Alu należy sprawdzić poziomicą równość krokwi. W przypadku nierówności stosuje się deski wyrównawcze, mocowane do niższych krokwi, które podnoszą ich poziom do wysokości pozostałych. Deski montuje się równolegle do krokwi, tworząc jednolitą, stabilną płaszczyznę.
Następnie wyrównuje się czoło krokwi, do którego mocowane będą deski doczołowe, do wysokości odpowiadającej grubości płyt swissporPIR Alu lub co najmniej połowie ich grubości.
Szczelne ułożenie paroizolacji jest kluczowe dla prawidłowego działania warstwy. Jeżeli projekt przewiduje jej zastosowanie, membranę rozkłada się na krokwiach z lekkim naprężeniem, aby uniknąć fałd i zagięć. Poszczególne arkusze układa się na zakład o szerokości minimum 10–15 cm i uszczelnia taśmą samoprzylepną na całej długości zakładu.
W przypadku membrany wyposażonej w pasy samoprzylepne stosowanie dodatkowej taśmy nie jest wymagane.
Jeżeli projekt nie przewiduje zastosowania paroizolacji, zaleca się zaklejenie złączy płyt swissporPIR Alu taśmą aluminiową od strony wewnętrznej i zewnętrznej. Płyty nie powinny bezpośrednio stykać się na krokwi, aby umożliwić prawidłowe zaklejenie złączy od spodu.
Na dachach skośnych zaleca się stosowanie płyt o krawędziach frezowanych lub na pióro i wpust. W skrajnych płytach połaci należy wyrównać jedną boczną krawędź, np. poprzez ścięcie pióra, a następnie dokładnie wyrównać krawędzie.
Dolną krawędź płyt stykających się z deską doczołową przycina się pod kątem odpowiadającym nachyleniu dachu lub pozostawia niedociętą – w zależności od przyjętego sposobu podparcia.
Montaż rozpoczyna się od dolnej krawędzi połaci przy desce doczołowej lub okapowej, przesuwając się poziomo od jednej strony połaci. Płyty należy mocować zgodnie z przyjętą metodą mocowania mechanicznego, zapewniając stabilność oraz zabezpieczenie przed odrywaniem pod wpływem wiatru.
Kolejne rzędy układa się na mijankę, z zachowaniem przesunięcia płyt względem siebie. Płyty układa się dłuższym bokiem prostopadle do krokwi, a złącza między płytami zakleja taśmą aluminiową. W układzie dwuwarstwowym zakleja się jedynie górną warstwę w celu poprawy właściwości termoizolacyjnych.
W przypadku niepewnej pogody lub silnego wiatru płyty można dodatkowo przytwierdzać do krokwi wkrętami montażowymi. Należy układać je ze szczególną starannością, aby nie powstawały mostki cieplne, zwracając uwagę na szczelność w kalenicy.
Ostatni rząd płyt z każdej połaci należy przyciąć tak, aby między nimi pozostawić szczelinę nie większą niż 20 mm. Powstałą przestrzeń wypełnia się niskoprężną pianką montażową, która uszczelnia złącza i eliminuje mostki termiczne. Po utwardzeniu pianki miejsce styku należy dodatkowo zakleić taśmą odporną na warunki atmosferyczne, szczelnie przylegającą do powierzchni płyt.
Wszystkie szczeliny pomiędzy płytami PIR należy wypełnić pianką niskoprężną w celu zapewnienia pełnej izolacji termicznej i ochrony przed wilgocią.
Na wstępnie ułożonej termoizolacji (najczęściej po ułożeniu dwóch pierwszych rzędów) rozkłada się pas membrany paroprzepuszczalnej firmy swisspor Polska, której zadaniem jest ochrona izolacji przed wiatrem i wodą opadową. Wybór odpowiedniego rodzaju membrany uzależniony jest od kąta nachylenia dachu.
Membranę układa się z zakładami poziomymi o szerokości minimum 15 cm, zgodnie z kierunkiem spływu wody. W strefie okapu zakład powinien wynosić co najmniej 10 cm. Ciągłość warstwy membrany ma kluczowe znaczenie dla ochrony termoizolacji przed wilgocią.
Po ułożeniu membrany przystępuje się do montażu kontrłat, których głównym zadaniem jest zapewnienie prawidłowej wentylacji połaci dachowej. Kontrłaty powinny mieć minimalną grubość 40 mm, co zapewnia przestrzeń wentylacyjną pomiędzy pokryciem dachowym a termoizolacją.
Grubość kontrłat należy dostosować do długości krokwi oraz specyfiki dachu; w przypadku krokwi dłuższych niż 15 m zaleca się zwiększenie ich grubości.
Pierwsze kontrłaty mocuje się w dolnej części połaci przy użyciu wkrętów ciesielskich z łbem płaskim (Ø ≥ 8 mm dla ciężkich pokryć dachowych) w odległości około 15 cm od dolnej krawędzi połaci, pod kątem 90°. Kolejne mocowania wykonuje się co 30–40 cm, naprzemiennie pod kątem 67° z łbem stożkowym oraz 90°.
Wkręty powinny przechodzić przez kontrłatę, płytę swissporPIR Alu i zakotwić się w krokwi zgodnie z wytycznymi producenta elementów mocujących. Liczbę i rozmieszczenie wkrętów dobiera się z uwzględnieniem kąta nachylenia połaci oraz strefy obciążenia wiatrem.
Dla zapewnienia szczelności i ochrony przed przenikaniem wilgoci zaleca się przyklejenie uszczelki od spodu kontrłaty lub zastosowanie masy uszczelniającej na styku z membraną dachową.
Dbamy o to, aby Twoje zakupy były proste i bezpieczne. Dlatego przygotowaliśmy listę Certyfikowanych Sprzedawców Internetowych swisspor.
Kliknij w odpowiedni link, aby przejść do stron naszych Certyfikowanych Sprzedawców:
