Baza wiedzy

Jednym z kluczowych wyzwań jest skuteczna termoizolacja elementów narażonych na stały kontakt z wilgocią, takich jak: fundamenty, ściany piwnic, tarasy, balkony czy dachy odwrócone. W takich zastosowaniach tradycyjne materiały termoizolacyjne z całą pewnością tracą swoje właściwości, prowadząc do strat energii, której efektywne wykorzystanie ma dziś kluczowe znaczenie.

Rozwiązaniem tego problemu jest swisspor XPS. To nowoczesny materiał termoizolacyjny, przystosowany do pracy w środowisku wilgotnym.

Czym jest XPS i jak różni się od EPS?

XPS, czyli polistyren ekstrudowany, to materiał termoizolacyjny, który powstaje poprzez proces ekstruzji, polegający na przepuszczaniu masy polistyrenowej przez specjalną matrycę pod wysokim ciśnieniem. Właśnie dzięki temu procesowi XPS ma zwartą strukturę, z zamkniętymi komórkami powietrza, co skutkuje jego wyjątkową odpornością na wilgoć.

Różnice między XPS i EPS

Z kolei EPS (polistyren ekspandowany) to materiał wytwarzany przez spienianie granulek polistyrenowych pod wpływem pary wodnej. W związku z tym EPS ma mniej jednorodną strukturę z większymi przestrzeniami między komórkami, co czyni go bardziej podatnym na wchłanianie wody. Dlatego jest on mniej odpowiedni do zastosowań w wilgotnych warunkach.

Ta sama jednorodna struktura wpływa również na parametry mechaniczne płyty XPS, które charakteryzują się również wyższą wytrzymałością na ściskanie (300-700 kPa) niż EPS (60-200 kPa). Oznacza to, że lepiej znoszą obciążenia mechaniczne i są bardziej odporne na trwałe odkształcenia pod wpływem nacisku. W praktyce swisspor XPS będzie lepszym wyborem właśnie w takich miejscach.

Rodzaje płyt swisspor XPS

Firma swisspor Polska oferuje szeroką gamę płyt XPS, które różnią się właściwościami technicznymi, takimi jak nasiąkliwość, wytrzymałość na ściskanie czy przewodność cieplna, a także powierzchnią, rodzajem krawędzi i klasą reakcji na ogień.

Płyty o gładkiej powierzchni

• Płyty swisspor XPS 300 – F lub swisspor XPS 300 SF – F (SF – krawędź frezowana) są łatwe w montażu, choć cechuje je nieco słabsza przyczepność. Mimo to wyróżniają się niską nasiąkliwością ≤ 0,7% oraz wysoką wytrzymałością na ściskanie 300 kPa. Często stosuje się je jako termoizolację pod lub nad płytami fundamentowymi oraz podłóg na gruncie w budynkach jednorodzinnych, wielorodzinnych, użyteczności publicznej, a także w halach przemysłowych czy obiektach inwentarskich. Sprawdzają się również jako docieplenie ścian piwnic poniżej poziomu gruntu, tarasów, parkingów oraz dachów zielonych. Przy wyborze tych płyt ważne jest, aby nie stosować ich na elewacjach ani w strefach cokołowych, ponieważ ich reakcja na ogień odpowiada klasie F. Do takich zastosowań lepiej nadają się płyty handlowo oznaczone jako swisspor XPS 300 lub swisspor XPS 300 SF.

Płyty o powierzchni waflowanej

• Płyty swisspor XPS 300 GE – F, swisspor XPS 300 GE/SF – F, swisspor XPS 300 GE oraz swisspor XPS 300 GE/SF charakteryzują się lepszą przyczepnością w porównaniu do płyt o powierzchni gładkiej. Odbywa się to jednak kosztem wyższej nasiąkliwości oraz niższej wytrzymałości na ściskanie, wynoszącej 200 kPa. Ich zastosowanie może być zbliżone do płyt omawianych wcześniej, jednak należy uwzględnić słabsze parametry mechaniczne. W przypadku stosowania powyżej poziomu gruntu, czyli w strefach cokołowych lub na elewacjach, konieczne jest również uwzględnienie klasy reakcji na ogień E.

Wybór krawędzi: proste czy frezowane?

Krawędzie frezowane, dzięki zachodzącym na siebie połączeniom, zapewniają lepsze spasowanie płyt i stanowią dodatkowe zabezpieczenie przed powstawaniem mostków termicznych, pod warunkiem, że podłoże jest równe i starannie przygotowane. Są jednak droższym rozwiązaniem, co wynika z większego odpadu materiałowego. W miejscach styku izolacji z elementami konstrukcyjnymi, takimi jak attyki czy ściany, krawędzie płyt należy wyrównać poprzez ścięcie uskoku frezu, aby zapobiec powstawaniu mostków termicznych.

W przypadku płyt o prostych krawędziach układanych pod płytą fundamentową należy pamiętać o sklejeniu krawędzi sąsiadujących płyt niskorozprężną pianą poliuretanową.

Niska nasiąkliwość ≠ wodoodporność

Warto podkreślić, że choć płyty XPS wykazują bardzo niską nasiąkliwość, nie oznacza to, że są całkowicie wodoodporne. Nasiąkliwość to zdolność materiału do wchłaniania wody przez jego strukturę, natomiast wodoodporność oznacza brak przepuszczalności wody przez materiał pod wpływem ciśnienia lub długotrwałego kontaktu.

Płyty swisspor XPS 300 – F charakteryzują się nasiąkliwością na poziomie ≤ 0,7%, co w praktyce oznacza, że nie wchłaniają wody w istotnej ilości. Należy jednak pamiętać, że w przypadku długotrwałego oddziaływania wody pod wysokim ciśnieniem mogą wystąpić zmiany w strukturze materiału.

W warunkach obciążenia wodą infiltracyjną, spiętrzającą lub napierającą, płyty swisspor XPS 300 – F mogą być stosowane do maksymalnej głębokości 3,5 m. W przypadku płyt swisspor XPS umieszczanych w wodzie gruntowej konieczne jest wykonanie obliczeń statycznych uwzględniających siłę wyporu. W razie potrzeby należy zastosować dodatkowe zabezpieczenia przed wyporem płyt, takie jak mur z cegły lub monolityczna ściana żelbetowa. Hydroizolacja wykonana na warstwie termoizolacji nie może pełnić funkcji takiego zabezpieczenia.

Podkreślić należy, że płyty XPS nie zastępują izolacji przeciwwodnej i zawsze powinny być stosowane w połączeniu z odpowiednio dobraną hydroizolacją. Ich podstawowym zadaniem jest zapewnienie skutecznej izolacji cieplnej, natomiast ochrona konstrukcji przed działaniem wody wymaga zastosowania odrębnych rozwiązań hydroizolacyjnych.

Zastosowanie XPS w budownictwie

XPS jest szeroko stosowany w budownictwie, zwłaszcza tam, gdzie występuje ryzyko kontaktu z wodą i wilgocią. Najczęstsze zastosowania to:

Izolacja fundamentów

Fundamenty to podstawa całego budynku, dlatego ich odpowiednia izolacja jest kluczowa, aby zapewnić trwałość konstrukcji oraz komfort termiczny wewnątrz budynku. Podstawowe elementy, które wymagają izolacji to:

• Ławy fundamentowe
• Płyty fundamentowe
• Ściany piwnic
• Izolacja przeciwwysadzinowa

Izolacja podłóg

Podłogi to kolejny ważny element budynku. Choć ich izolacja ukryta jest pod warstwami konstrukcyjnymi, to ma bezpośredni wpływ na komfort użytkowania oraz koszty ogrzewania. To właśnie przez podłogę budynek ma stały kontakt z gruntem lub chłodniejszymi przestrzeniami. Bez prawidłowo zaprojektowanej, dobranej i wykonanej izolacji cieplnej dochodzi do niekontrolowanych strat ciepła.

Podłogi izolowane płytami swisspor XPS:

• Podłogi na gruncie
• Podłogi w halach magazynowych, przemysłowych
• Podłogi w garażach, parkingach podziemnych
• Podłogi w budynkach inwentarskich
• Podłogi między kondygnacjami w budynkach jedno-, wielorodzinnych, użyteczności publicznej
• Podłogi w chłodniach
• Podłogi nad pomieszczeniami ogrzewanymi jak i nieogrzewanymi

Izolacja dachów płaskich

Dach płaski dziś to coś więcej niż tylko zwieńczenie budynku. To dodatkowa przestrzeń użytkowa, taras a nawet ogród. Aby mógł spełniać swoje funkcje przez dziesięciolecia, musi mieć właściwie dobraną termoizolację.

W zależności od koncepcji architektonicznej oraz funkcji, jaką ma spełniać dach, stosuje się układ tradycyjny lub odwrócony. Każde z tych rozwiązań wiąże się z określonymi zastosowaniami oraz wymaganiami materiałowymi.

W przypadku dachu w układzie odwróconym nie ma przeciwwskazań do stosowania płyt swisspor XPS. Natomiast w dachu w układzie tradycyjnym możliwość ich zastosowania jest ograniczona. Płyty XPS mogą być stosowane w takim układzie wyłącznie pod warunkiem, że warstwę wierzchnią stanowi dach zielony, taras użytkowy lub warstwa balastowa. Nie zaleca się stosowania płyt XPS w dachach tradycyjnych wykończonych jedynie hydroizolacją bitumiczną (papą).

Tarasy i balkony

To przestrzenie, które łączą wnętrze budynku z otoczeniem. Są one często intensywnie eksploatowane, narażane na deszcz, mróz oraz wahania temperatur. Jednocześnie muszą zapewnić komfort użytkowania i trwałość. Właściwie dobrana izolacja cieplna tarasu czy balkonu decyduje o tym, czy ta wyjątkowa przestrzeń będzie atutem budynku, czy źródłem problemów.

W takich warunkach kluczowe znaczenie ma zastosowanie materiału termoizolacyjnego odpornego na wilgoć, mróz oraz obciążenia mechaniczne. Właśnie dlatego w konstrukcjach tarasów i balkonów szczególnie dobrze sprawdzają się płyty z polistyrenu ekstrudowanego swisspor XPS.

Wskazówki montażowe dla XPS

Pierwszym i kluczowym etapem jest prawidłowy dobór płyt XPS już na etapie projektu. Projektant powinien jednoznacznie określić klasę wytrzymałości na ściskanie CS(10\Y), grubość izolacji wynikającą z obliczeń cieplnych oraz warunki pracy materiału, takie jak obecność wilgoci czy obciążeń długotrwałych.

Należy zaznaczyć, że płyty XPS nie są materiałem uniwersalnym do wszystkich zastosowań. Inne parametry będą wymagane dla podłóg na gruncie, inne dla dachów odwróconych, a jeszcze inne dla fundamentów. Zastosowanie płyt o zbyt niskiej wytrzymałości może prowadzić do odkształceń, pęknięć np. jastrychu lub degradacji warstw wykończeniowych.

Przygotowanie podłoża

Podłoże, na którym układane mają być płyty swisspor XPS, musi być nośne, równe i stabilne. Niedopuszczalne są punktowe nierówności, zwłaszcza przy aplikacji pod płytą fundamentową. Równość podłoża ma bowiem bezpośredni wpływ na równomierne przenoszenie obciążeń oraz szczelność termoizolacji.

Zasady prawidłowego układania płyt

Płyty XPS należy układać ściśle na styk, bez pozostawiania szczelin. Zaleca się układ mijankowy z przesunięciem spoin pomiędzy kolejnymi rzędami. W przypadku aplikacji dwóch warstw spoiny powinny być dodatkowo przesunięte względem siebie, co ogranicza ryzyko powstawania mostków cieplnych.

Mocowanie płyt

Płyty montowane powyżej poziomu gruntu, w strefie cokołowej, należy kleić zgodnie z wytycznymi systemów ETICS, czyli metodą punktowo-obwodową. W tym zastosowaniu zaleca się stosowanie płyt o powierzchni waflowanej, takich jak swisspor XPS 300 GE, zapewniających lepszą przyczepność zapraw klejowych.

W przypadku aplikacji poniżej poziomu gruntu np. na ścianach piwnic, klej można nałożyć punktowo w przypadku wód gruntowych niewywierających parcia hydrostatycznego. Dopuszcza się również nakładanie metodą punktowo pasmową pod warunkiem, że pasma będą aplikowane na dwóch krawędziach w sposób umożliwiający odprowadzanie wilgoci, lub samymi pasmami.

Niedopuszczalne jest mechaniczne mocowanie płyt swisspor XPS stosowanych na hydroizolacji, ponieważ prowadziłoby to do jej przebicia i utraty szczelności. Zaprawę klejącą nanosi się jedynie na powierzchnię płyt izolacyjnych, nigdy na podłoże.

W wielu zastosowaniach płyty XPS układane są luzem, a ich stabilizacja następuje poprzez ciężar kolejnych warstw takich jak jastrych, balast żwirowy czy warstwy dachu zielonego.

W przypadku dachów zielonych o nachyleniu do 3° nie jest wymagane klejenie ani dodatkowe zabezpieczenie płyt XPS przed osuwaniem, pod warunkiem zachowania odpowiedniej grubości warstw substratu. Jedynie podczas montażu płyty należy zabezpieczyć przed ssaniem wiatru. Natomiast przy nachyleniu powyżej 3° termoizolację należy zabezpieczyć odrębną konstrukcją przeciwślizgową.

Ochrona płyt XPS podczas montażu i eksploatacji

Płyty XPS powinny być chronione przed długotrwałym działaniem promieni UV oraz uszkodzeniami mechanicznymi. Materiał ten nie jest odporny na działanie rozpuszczalników organicznych, jak i działanie otwartego ognia, dlatego konieczne jest zachowanie zasad bezpieczeństwa na placu budowy.

Bezpieczne zakupy produktów swisspor

Dbamy o to, aby Twoje zakupy były proste i bezpieczne. Dlatego przygotowaliśmy listę Certyfikowanych Sprzedawców Internetowych swisspor.

Certyfikowani sprzedawcy zapewniają

• rzetelność i pełne bezpieczeństwo transakcji,
• szybką i terminową wysyłkę zamówień,
• profesjonalną i przyjazną obsługę klienta.